Rubriek - VHO Nieuwsbrief

April 2014

Editoriaal maart 2014

De beslissing om afstammelingen van Haïtiaanse ouders, die in de Dominicaanse Republiek geboren zijn, de Dominicaanse nationaliteit te ontnemen zorgt nog steeds voor de nodige beroering. Het blijft een vraag of er in 2014 verkiezingen gaan plaatsvinden en of Duvalier ernstig zal berecht worden. Maar er is ook positief nieuws: Haïti heeft met Mgr. Chibly Langlois zijn eerste kardinaal en Maarten Boute, een Antwerpenaar, leidt in Haïti een fabriek voor tabletcomputers.

Marc-Arthur Fils-Aimé en Raoul Vital van de Haïtiaanse organisatie ‘Institut Culturel Karl Lévêque’ (ICKL) waren enkele weken in België. ICKL definieert zichzelf als een onderzoekscentrum van sociale analyse en volksonderwijs. Sinds hun oprichting in 1989 bouwden ze veel ervaring op. Ze waren dan ook welkome gastsprekers op een ontmoeting met de Belgische NGO’s werkzaam in Haïti. Vooral het PlateformeHaïti.be, het platform van Franstalige organisaties actief in Haïti, focuste het voorbije jaar op onderwijs en vorming in Haïti. Vijftien organisaties waren aanwezig op de ontmoeting met als thema professionele vorming en fundamenteel onderwijs.

Tijdens het droge seizoen valt er in Haïti 6 maanden lang geen druppel water. Het regenwater dat gedurende het regenseizoen valt, kan echter wel tienmaal in de behoeften van de bevolking voorzien. Jammer genoeg stroomt de grootste hoeveelheid van dat water gewoon naar zee. Slechts 10 % wordt gebruikt voor irrigatie en consumptie. Broeder Francklin Armand, stichter van de orde van de Broeders en Zusters van de Incarnatie, toonde zich de laatste jaren een voorloper in het propageren van heuvelmeren, een relatief eenvoudige techniek om het regenwater op te slaan.

Hoe staat Haïti er voor vier jaar na de aardbeving? Greet Schaumans brengt in deze nieuwsbrief een boeiend verslag uit na haar bezoek aan het land in januari 2014.

Actueel

De beslissing om afstammelingen van Haïtiaanse ouders, die in de Dominicaanse Republiek geboren zijn, de Dominicaanse nationaliteit te ontnemen blijft voor beroering zorgen. Het blijft de vraag of er in 2014 verkiezingen gaan plaatsvinden. Maar er is ook positief nieuws: Haïti heeft zijn eerste kardinaal en een Antwerpenaar leidt in Haïti een fabriek voor tabletcomputers. Lees meer…

Waar staat Haïti vier jaar na de aardbeving?

“Dit is een kans om te werken aan een NIEUW HAÏTI” zegden een aantal lokale organisaties nadat ze waren bekomen van de verbijstering na de aardbeving en moedig het werk terug opnamen. Vier jaar later is er ontgoocheling, in de beloofde massale hulp, in de aanpak van de heropbouw vooral, en in het feit dat er nog maar weinig terechtkwam van goed beleid in het land. Toch kon ik tijdens mijn recent bezoek vaststellen dat de organisaties en hun leiders ondanks alles blijven doorzetten. Ze hebben ook geen andere keuze dan te blijven ijveren voor een beter leven voor hun volk. ‘Chapo ba’ voor al die lokale mensen en organisaties die niet opgeven, ook niet nu de massa van hulporganisaties wegtrekt. Hieronder mijn indrukken over veel diverse aspecten. Lees meer…

Voor de Haïtiaanse democratie is een correct proces tegen Duvalier noodzakelijk

Op 16 januari verspreidde het ‘Collectif contre l’impunité’ een communiqué. Het collectief groepeert een aantal slachtoffers en verschillende Haïtiaanse mensenrechtenorganisaties.
Drie jaar geleden kwam Jean-Claude Duvalier terug in Haïti. Hij was ervan overtuigd dat hij geen rechtsgang moest vrezen voor de jarenlange financiële misdrijven en de misdaden tegen de menselijkheid. Burgers hebben zich echter gemobiliseerd om rechtvaardigheid te eisen voor de schade die geleden werd door de absolute macht van Duvalier en zijn medeplichtigen. Lees meer…

Reuze uitdagingen voor het onderwijs in Haïti

Marc-Arthur Fils-Aimé en Raoul Vital van de Haïtiaanse organisatie ‘Institut Culturel Karl Lévêque’ (ICKL) waren enkele weken in België op uitnodiging van hun partnerorganisatie Entraide et Fraternité, de Franstalige zusterorganisatie van Broederlijk Delen. ICKL definieert zichzelf als een onderzoekscentrum van sociale analyse en volksonderwijs. Sinds hun oprichting in 1989 bouwden ze heel wat ervaring op. Ze waren dan ook welkome gastsprekers op een ontmoeting met de Belgische NGO’s werkzaam in Haïti. Vooral het PlateformeHaïti.be, het platform van Franstalige organisaties actief in Haïti, focuste het voorbije jaar op onderwijs en vorming in Haïti. Een dossier hierrond is in opbouw. Vijftien organisaties waren aanwezig op de ontmoeting met als thema professionele vorming en fundamenteel onderwijs. Lees meer…

Heuvelmeren lessen de dorst

Tijdens het droge seizoen valt er in Haïti 6 maanden lang geen druppel water. Het regenwater dat gedurende het regenseizoen valt, kan tienmaal in de behoeften van de bevolking voorzien. Jammer genoeg stroomt de grootste hoeveelheid van het water echter naar de oceaan. Slechts 10 % wordt gebruikt voor irrigatie en consumptie. Broeder Francklin Armand, stichter van de orde van de Broeders en Zusters van de Incarnatie, toonde zich de laatste jaren een voorloper in het propageren van de heuvelmeren, een relatief eenvoudige techniek om het regenwater op te slaan. Lees meer…

December 2013

Editoriaal november 2013

In de rubriek Actueel van deze nieuwsbrief lezen we o.a. dat in de Dominicaanse Republiek op dit ogenblik meer dan 200 000 mensen die afstammen van Haïtiaanse ouders dreigen de Dominicaanse nationaliteit te verliezen. Dit feit zorgt weer eens voor spanningen tussen de twee landen. De redactie vond het daarom een goed idee om de altijd al moeilijke liggende verhoudingen tussen Haïti en de Dominicaanse Republiek wat uitvoeriger te belichten in een tweedelig dossier.

In Haïti zelf nemen de mensenrechtenorganisaties het niet langer dat de huidige regering Martelly die rechten eigenlijk niet ernstig neemt. Daarom hebben ze naar de bevoegde minister een open brief gestuurd.

Positieve geluiden brengen dan weer de volgende drie bijdragen, namelijk over de film Twa Timoun, over het initiatief Let Agogo, en over de jonge journaliste Franceska Theosmy.

Actueel november 2013

Vele mensen willen dat president Martelly en premier Lamothe opstappen. Er gaat geen week voorbij of er breekt een schandaal uit over een dossier waarvoor zij verantwoordelijk zijn. In de Dominicaanse Republiek dreigen meer dan 200 000 mensen die afstammen van Haïtiaanse ouders, de Dominicaanse nationaliteit te verliezen.
Aangezien er dit jaar geen verkiezingen gehouden worden en het mandaat van nog eens 10 senatoren weldra eindigt, blijven er begin januari maar 10 senatoren meer over, terwijl de senaat 30 leden zou moeten tellen. De kans is dan ook groot dat president Martelly het parlement ontbindt en gaat regeren via decreten. lees verder…

Open brief aan Minister van Mensenrechten Auguste

Mevrouw de Minister,

De mensenrechtenorganisaties die deze brief ondertekenen, danken u voor de uitnodiging voor een ontbijt-met-debat, tijdens hetwelk u het Interministerieel Comité voor de Mensenrechten wil voorstellen. Nochtans dienen zij u met spijt mee te delen dat zij deze uitnodiging niet kunnen beantwoorden, om de verschillende hierna vermelde redenen.

Achttien maanden geleden bent u benoemd tot Minister gedelegeerd bij de Eerste Minister, Bevoegd voor de Mensenrechten en de Strijd tegen de Extreme Armoede. Nochtans heb u het nooit nodig gevonden om de sector van de mensenrechten of zelfs niet de Dienst voor de Bescherming van de Burger, te ontmoeten, om onder andere uw agenda voor te stellen en rekening te houden met de gezichtspunten van al deze organisaties. Lees verder…

Lèt Agogo: melk ontwikkelt

In Haïti is de voedselvoorziening de laatste decennia fel achteruit gegaan, de zelfvoorziening ligt nu tussen 40 en 45%. Voor melk is die zelfvoorzieningsgraad nog lager. In de zones van grote verse melkproductie, Cap Haïtien, les Cayes en Léogane zou locaal geproduceerde melk tussen 30 en 45% van de familieconsumptie uitmaken, de rest wordt ingevoerd. In andere streken en in Port-au-Prince is de consumptie van verse melk verwaarloosbaar, wegens niet beschikbaar en wordt vooral ingevoerde gecondenseerde melk verbruikt. Melk is in Haïti dus een schaarse, nochtans begeerde voedingscomponent. Het gemiddeld verbruik per familie en per dag zou niet meer dan 45 gram bedragen. In een land als Jamaica is dat 200 gram, het gemiddelde wereldverbruik ligt op 107 liter per persoon. Lees verder…

Twa Timoun: omdat beelden spreken

Twa Timoun, creools voor ‘Drie Kinderen’ is een eerste langspeelfilm van cineast Jonas d’Adesky. In de film volgen we drie jonge kinderen, Vitaleme, Pierre en Mikenson, drie vrienden van 12 jaar die in een internaat leven in Port-au-Prince. Achtervolgd door herinneringen aan zijn tijd als kindslaaf, is Vitaleme geobsedeerd door het verlangen naar vrijheid. Hij probeert zijn twee vrienden te overtuigen om de instelling te verlaten en te kiezen voor het leven waarvan ze dromen. Tussen het puin, getuigenheuvels als het ware van die verschrikkelijke aardbeving van 10 januari 2010, blijven ze verlangen naar een betere toekomst. Een moment gescheiden, vinden ze elkaar terug in een verhaal dat op indringende wijze het leven van jonge mensen weergeeft tegen de achtergrond van een enorme ramp. Lees verder…

Niet toevallige ontmoeting met een journaliste

Wie Haïti en zijn ontwikkelingen, vaak verwikkelingen, volgt, wordt daar niet altijd vrolijk van. Dat beperkt groepje van machtige families, dat uiteindelijk alles aanstuurt in Haïti, al dan niet onder invloed van andere machtige mensen in de internationale economisch-politieke wereld, maakt het leven van veel mensen tot een hel. Soms hoop ik, toegegeven zeer onchristelijk, dat zijzelf eens hard zullen branden om het Haïtiaanse volk echt te laten leven. Maar dan wordt die duistere gedachte ook wel eens weggebrand als je geëngageerde Haïtianen zoals ene Francesca Theosmy ontmoet voor een goed gesprek. Lees verder…

Dossier deel 1: Haïti en de Dominicaanse Republiek

Het zijn buren maar niet altijd mekaars vrienden. Toch delen ze hetzelfde eiland en hebben ze voor een stuk dezelfde geschiedenis meegemaakt.
Die geschiedenis (althans door onze Europese bril bekeken) van het eiland begon in 1492 wanneer Colombus er tijdens zijn eerste tocht voet aan land zet. Hij was eigenlijk op weg naar India maar kwam langs de Bahamas en Cuba op de noordwest kust van het huidige Haïti terecht. Het was 6 december, daarom heet die plaats nog steeds Môle St.-Nicolas. Wat oostelijker, aan de huidige Baie des Moustiques, plantten ze een kruis, ze namen het land in bezit en herdoopten het toenmalige Ayiti in Isla Española, een naam die later zal verbasterd worden tot Hispaniola, klein Spanje. Vrij spoedig stichtten de Spanjaarden de stad Santo Domingo van waaruit de ‘Nieuwe Wereld’ verder werd verkend. Lees verder…

Dossier deel 2: Haïti en de Dominicaanse Republiek

EEN EILANDTWEE NATIES : nog steeds een moeilijke relatie
Op 23 september vaardigde het grondwettelijk Hof in de Dominicaanse Republiek een besluit uit dat de Dominicaanse nationaliteit ontneemt aan iedereen die sinds 1929 in het land geboren is uit niet in het land geregistreerde ouders. Dit besluit kan grote gevolgen hebben voor de vele Haïtianen die in het land verblijven, soms al meerdere generaties lang, en die dus stateloos worden als de beslissing uitgevoerd wordt. Het besluit druist anderzijds in tegen eerdere wetten die verklaarden dat elk kind geboren op Dominicaans grondgebied de Dominicaanse nationaliteit krijgt, tenzij de ouders in transit zijn. Het gaat ook in tegen het internationaal recht dat zegt dat men niet arbitrair de nationaliteit aan iemand kan ontnemen en dat bepaalde beperkingen oplegt aan de macht van de staat, zeker als het stateloosheid tot gevolg kan hebben. Lees verder…

September 2013

Editoriaal augustus 2013

De Haïtiaanse mensenrechtenorganisatie RNDDH (Réseau national de défense des droits humains) zegt in een recent rapport dat de onveiligheid is toegenomen tijdens de regeerperiode van president Martelly en eerste minister Lamothe. Personen die op onrechtmatige wijze rijk zijn geworden, of die betrokken zijn bij witwaspraktijken of de schatkist plunderen, lopen vrij rond.

Zo werd op 11 juli rechter Joseph, die bereid was om een klacht tegen de vrouw en de zoon van Martelly ernstig te nemen, bedreigd en zwaar onder druk gezet tijdens een ontmoeting met president Martelly en premier Lamothe. Twee dagen later werd rechter Joseph met spoed opgenomen in het ziekenhuis, waar hij nog dezelfde dag overleed. Volgens de dokters kon stress de oorzaak van een hersenbloeding zijn geweest. Rechter Joseph stond immers onder extreem hoge druk.

Dezelfde RNDDH tekende op 23 april 2013 de getuigenis op van Sherlson Sanon, geboren op 16 december 1988. Sherlson Sanon beweert door ex-senator Joseph Lambert, nu raadgever van president Martelly en senator Edwin Zenny, aangezet te zijn om verkiezingsfraude te plegen, drugs te verhandelen, te kidnappen en te moorden.

Ondertussen blijft de heropbouw na die fatale aardbeving van 12 januari 2010 een moeizaam proces. Veel mensen, waaronder ook bekenden zoals Raoul Peck (zie vorige nieuwsbrief) zijn daar terecht boos over. Allerhande verklaringen waren er voor de vertragingen en die waren wellicht soms steekhoudend. Maar meer dan drie jaar na de aardbeving hadden veel belemmeringen toch moeten opgeruimd zijn. Voor de getroffenen en vooral de ruim 300.000 daklozen in de nog ruim 300 kampen, blijft het allemaal bitter.

Wij verontschuldigen ons voor de late verzending van deze nieuwsbrief. Dit was te wijten aan een technisch probleem dat we ondertussen gelukkig hebben kunnen oplossen.

Actueel augustus 2013

Het is nu vrijwel zeker dat er dit jaar geen verkiezingen zullen worden gehouden. President Martelly gaat wellicht het land besturen via decreten. Zijn vrouw en zoon worden beschuldigd van corruptie. De rechter die een zaak tegen hen begon werd zwaar geïntimideerd en stierf aan een hersenbloeding. Lees meer…

Eigenaardige groei van de tertiaire sector in de Haïtiaanse economie

In de economie onderscheidt men vier sectoren: de primaire (landbouw, visvangst en veeteelt), de secundaire (industrie), de tertiaire (diensten) en de quartaire (overheid). In de loop van de 20e eeuw kende de Haïtiaanse tertiaire sector een enorme groei, die echter totaal anders verliep dan in de westerse rijke landen. In Haïti maakt de tertiaire sector nu al 60 % uit van het Bruto Binnenlands Product (BBP). Lees meer…

Heropbouw Haïti: een veelkoppige draak

De heropbouw na die fatale aardbeving van 12 januari 2010 is een moeizaam proces, dat weten we intussen wel. Veel mensen, waaronder ook bekenden zoals Raoul Peck (zie vorige nieuwsbrief) zijn daar terecht boos over. Allerhande verklaringen waren er voor de vertragingen en die waren vast ook steekhoudend. Maar meer dan drie jaar na de aardbeving hadden veel belemmeringen moeten opgeruimd zijn. Voor de getroffenen en vooral de ruim 300.000 daklozen in de nog ruim 300 kampen, blijft het allemaal bitter. Volgens Amnesty International leeft trouwens een vierde van deze daklozen onder permanente dreiging om gewelddadig te worden uitgezet. Lees meer…

Sherlson Sanon, getuigenis van een ex-kindsoldaat

De mensenrechtenorganisatie ‘Réseau National de Défense des Droits Humains (RNDDH) tekende op 23 april 2013 de getuigenis op van Sherlson Sanon, geboren op 16 december 1988. Sherlson Sanon beweert door ex-senator Joseph Lambert, nu raadgever van president Martelly en senator Edwin Zenny, aangezet te zijn om verkiezingsfraude te plegen, drugs te verhandelen, te kidnappen en te moorden. Lees meer…

Juni 2013

Editoriaal juni 2013

Haïtiaanse presidenten zijn maar al te vaak in hetzelfde bedje ziek. Ze hebben het moeilijk om democratische spelregels te accepteren. Dit gold de laatste vijftig jaar voor Papa Doc, Baby Doc, ja zelfs voor Aristide.

De tendens van huidig president Martelly’s optreden gaat ook al in de richting van een autoritaire alleenheerschappij, paternalisme en dirigisme. Martelly wordt er immers van verdacht om alle instellingen van de staat naar zijn hand te zetten. De sociale programma’s van de overheid worden met veel spektakel aangekondigd, maar ze blijven ondermaats. Ze lijken er alleen op gericht om Martelly te verzekeren van een politiek cliënteel.

Ondertussen slaat honger toe in grote delen van het land. De steun aan de boeren vanwege de overheid blijft zeer beperkt. Er is immers geen nationaal plan met visie op de landbouw. Gelukkig zijn er op Haïti al sinds mensenheugenis de kranige Madam Sara’s, de onmisbare schakels tussen een 700 000 kleinschalige boeren en de verbruikers in de stad.

De aardbeving van januari 2010 is al meer dan drie jaar geleden. Het rampzalig beheer door de internationale gemeenschap van de gevolgen van de aardbeving werd onverbiddelijk in beeld gebracht door Raoul Peck in zijn film Assistance Mortelle. We brengen in deze brief zowel een bespreking van de film als een interview met de maker.

Actueel juni 2013

Zowel voor de regering als voor president Martelly lijkt de organisatie van verkiezingen geen prioriteit. De politieke wil ontbreekt om er werk van te maken. Er moeten nochtans dringend 10 nieuwe senatoren en 140 nieuwe gemeentebesturen gekozen worden. Het lijkt echter weinig waarschijnlijk dat de verkiezingen nog dit jaar zullen kunnen plaatsvinden.
In het begin van het regenseizoen viel er nagenoeg geen neerslag. Daardoor gaan oogsten mislukken en raken meer en meer mensen ondervoed. Lees meer…

26 april 1963 en 26 april 1986 : dagen om nooit te vergeten

Op 26 april 2013 werden op Haïti (o.a. door FOKAL) een aantal herdenkingsmomenten georganiseerd om de herinnering levend te houden aan twee tragische datums uit de geschiedenis van het land.
In 1957 was François Duvalier (Papa Doc) president van Haïti geworden. Zijn zesjarige ambtstermijn zou normaal gesproken moeten eindigen in 1963. Hij wilde echter niet de fout van zovele voorgangers maken. Lees meer…

Haïti, beschadigd land

In januari 2010 verwoest een aardbeving Haïti en veroorzaakt 230.000 doden. Drie jaar later is de heropbouw mislukt en heeft de internationale hulp zijn belofte niet gehouden. Dit is de vaststelling gemaakt door Raoul Peck in een ontluisterende documentaire. Arte Magazine had een interview met een woedende cineast. Lees meer…

Assistance Mortelle – Dodelijke Hulp

Twee jaar van rampzalig beheer door de internationale gemeenschap van de gevolgen van de aardbeving, het werd onverbiddelijk in beeld gebracht door Raoul Peck.
Op 12 januari jongstleden was het de derde verjaardag van de aardbeving die in Haïti 230.000 doden, 300.000 gewonden en 1,5 miljoen daklozen maakte. Opnieuw werd het een zware balans: een nauwelijks begonnen heropbouw, economisch verval, de bestendiging van de geïmproviseerde kampen en de nieuwe overvolle krottenwijken in Port-au-Prince en omgeving. Lees meer…

CNSA alarmeert voor toenemende voedselonzekerheid

Het jaar 2012 was een opeenvolging van rampen voor de landbouw in Haïti. Twee ongewone droogteperiodes, twee orkanen – Isaac op 24 augustus en Sandy op 24 et 25 oktober – en overstromingen hebben de oogsten zwaar aangetast. Zo staat in het rapport dat CNSA (Coordination Nationale de la Sécurité Alimentaire) onlangs publiceerde.
Voor een land waar de landbouwproductie amper de helft van het nationaal voedselaanbod uitmaakt, hebben die gebeurtenissen een grote weerslag op de bestaansmiddelen en de toegang tot voedsel van een groot deel van de bevolking. Lees meer…

Brazilië ontvangt de Haïtiaanse diaspora met opener armen.

De voorbije jaren kregen slechts 1200 Haïtianen per jaar een visum om te wonen en te werken in Brazilië. Volgens officiële cijfers zijn er zowat 15.000 Haïtianen in Brazilië. Een groot deel van hen hebben hun leven in gevaar gebracht door met mensensmokkelaars de tocht te wagen.
Van 20 tot 25 mei was Lamothe, de eerste minister van Haïti, op bezoek in Brazilië om de economische, sociale en energetische relaties tussen Brazilië en Haïti te bespreken. Tijdens de ontmoeting met de minister van buitenlandse zaken Antonio Patriota, stond zijn ongerustheid over de illegale immigratie van Haïtianen naar Brazilië op de agenda. Lees meer…

Madam Sara – van veld tot markt

De Haïtiaanse Madam Sara’s, steunpilaren van de Haïtiaanse economie, werden al vereeuwigd in talloze schilderijen. In opdracht van Cordaid en IS Academy schreef Talitha STAM, antropologe en journaliste, nu ook een studie over hen. Zij deed het veldwerk gedurende 8 weken tussen augustus en november 2012, ondervroeg daarbij 163 Madam Sara’s en maakt een case study van drie van hen. De volledige tekst van de studie, in het Engels, is te vinden op: http://www.cordaid.org/en/publications/gardens-markets/. Deze studie moet bijdragen tot empowerment van deze moedige vrouwen. Lees meer…

Maart 2013

Editoriaal maart 201

De verkiezingen voor de gemeenteraden en de vernieuwing van een derde van de senatoren lijken eind dit jaar te zullen plaatsvinden. Ze hadden eigenlijk al in 2011 moeten doorgaan, maar de nasleep van de aardbeving en de onenigheid tussen president Martelly en het parlement zorgden ervoor dat ze steeds maar werden uitgesteld.

Ondertussen zijn zowel voormalig president Aristide als dictator Duvalier aan de tand gevoeld door het gerecht.

Er komt ook meer en meer kritiek van de internationale gemeenschap op de Haïtiaanse regering. De donorlanden en de internationale organisaties zijn teleurgesteld en bezorgd over de tergend langzame vooruitgang van het land op politiek en socio-economisch vlak.

Dwars over het land, van het noordoosten tot het zuiden blijkt een brede mineralengordel met goud, koper en zilver te liggen. Op 21 december werden door de regering en enkele buitenlandse bedrijven contracten ondertekend voor de ontginning van de koper en goudreserves. Het zou gaan om contracten met een waarde van verschillende miljarden Amerikaanse dollars. Maar… volgens de grondwet moeten contracten met buitenlandse bedrijven ter goedkeuring voorgelegd worden aan het parlement. Dit was hier niet het geval. Op 20 februari 2013 stemde de senaat dan ook een resolutie waarbij aan de regering werd gevraagd de recente vergunningen op te schorten. Ondertussen wachten de boeren in Haïti’s mineralengordel angstig af wat de toekomst brengen zal. Kan de ontginning inderdaad de welvaart verhogen of houdt zij een ecologische en sociale ramp in?

Te Bierbeek bezochten wij de tentoonstelling “200 jaar Haïtiaanse schilderkunst” en in Brussel was op 29 januari 2013 Camille Chalmers op bezoek bij 11.11.11.
Hij hield een boeiende uiteenzetting over de situatie in Haïti eind 2012, over de Economische Partnerschap Akkoorden Haïti – Europa (de EPA’s) en over de hulpverlening na de aardbeving van 12 januari 2010. We vatten in deze nieuwsbrief een aantal zaken voor u samen.

Tenslotte brengen wij ook nog een eresaluut aan Joseph Roney, de strijdvaardige Haïtiaan die op 15 januari naar zijn laatste rustplaats in Elsene werd gebracht.

Actueel maart 2013

De verkiezingen voor de gemeenteraden en de vernieuwing van een derde van de senatoren lijken eind dit jaar te zullen plaatsvinden. Zowel voormalig president Aristide als dictator Duvalier worden aan de tand gevoeld door het gerecht. De boomstam Kita Nago werd doorheen het land gedragen als teken van solidariteit.
De verkiezingen hadden eigenlijk al in 2011 moeten plaatsvinden, maar de nasleep van de aardbeving en de onenigheid tussen president Martelly en het parlement, zorgden ervoor dat ze steeds maar werden uitgesteld. Ook nu zijn alle problemen nog niet van de baan. Lees meer…

Goudkoorts in Haïti’s mineralengordel

Toen Christoffel Columbus in 1492 voet aan land zette op het eiland, dat heden Haïti en de Dominicaanse Republiek omvat, werd hij volgens zijn aantekeningen uitbundig door de bevolking, Tainos genaamd, begroet. De Spanjaarden ontvingen goudklompen, waarvan sommige zo groot als een mensenhand, ten geschenke. De Tainos zouden hun naïviteit met de dood bekopen, geveld door de slavenarbeid in de goudmijnen en besmet door hen onbekende ziektekiemen. Vele jaren later, tussen 1944 en 1982 haalde de Amerikaanse maatschappij Reynolds Haitian Mines 13,3 miljoen ton bauxiet uit een mijn nabij Miragoâne. Lees meer…

Camille Chalmers: steeds goed voor een flinke portie conjunctuurinformatie

Camille Chalmers is directeur van PAPDA (Haïtiaans platform voor alternatieve ontwikkeling in Haïti- PAPDA), is professor Sociale Economie aan de staatsuniversiteit van Port-au-Prince en is actief in overlegfora betreffende de economische situatie in de Caraïben. Hij pleit voor een alternatieve benadering van ontwikkeling, een economische benadering die de familiale landbouw en de lokale productie versterkt met het oog op grotere voedselzekerheid, en voor een inclusiever en participatiever sociaal beleid van de civiele maatschappij van het land. Zo werd Camille aangekondigd voor een open avond ontmoeting op 29 januari 2013 op 11.11.11.
Camille splitste zijn inleiding op in drie delen: de situatie in Haïti eind 2012, de Economische Partnerschap Akkoorden Haïti – Europa en de hulpverlening na de aardbeving van 12 januari 2010. We vatten een aantal zaken voor u samen. Lees meer…

“200 jaar Haïtiaanse schilderkunst” in CC De Borre te Bierbeek van 9 tot 28 februari 2013

“Wat een wonder”, riep Colombus uit toen hij in 1492 de weelderige natuur van de Caraïben voor zich zag. In de schilderkunst van Haïti klinken de roepstem en de bekoring van het wonderlijke door tot op de dag van vandaag.

Nochtans zag het er de eerste eeuw na de onafhankelijkheid (1804) niet zo best uit. In het sociale leven van Haïti was heel wat koloniaal denken achter gebleven. De inheemse kunstenaars keken in die periode nog veel naar Westerse, zeg maar naar Franse voorbeelden. En het fantastisch realisme dat zo typisch is voor Haïti, werd als het ware voor meer dan honderd jaar in de diepvriezer gestopt.In de veertiger jaren van de twintigste eeuw zou het gelukkig terug te voorschijn komen. Lees meer…

In Memoriam : Een volk dat een Joseph Roney voortbracht kan niet sterven.

Joseph Roney, was één van de eerste politieke gevangenen van François Duvalier. Hij werd na een mensonwaardige opsluiting van 7 jaar vrij gelaten maar door de dictatuur verbannen uit Haïti. Deze feiten worden weer zeer actueel met de thans lopende aanklacht tegen Baby Doc voor misdaden tegen de menselijkheid. In België vond Joseph een nieuwe thuis. Hij had een droom voor Haïti en zijn verdrukt volk. Hij was er steeds op die informatieavonden, colloquia en andere solidariteitsmanifestaties rond Haïti. Op 15 januari 2013 werd hij naar zijn laatste rustplaats gebracht in Elsene. We willen Joseph een eresaluut brengen in Lambi met de vertaling van een in memoriam van Jonathan Lefèvre. Lees meer…

Aankondiging: HAÏTI, 200 JAAR SCHILDERKUNST & Filmavond, GOUDOUGOUDOU

HAÏTI, 200 JAAR SCHILDERKUNST

Naïeve schilderijen, voodoo en hedendaagse kunst
De Haïtiaanse schilderkunst roept vele boeiende vragen op. Ze is gekend als unieke uitdrukking die geen andere referentie heeft dan de eigen geschiedenis, die enkel inspireert vanuit zichzelf en nooit imiteert. Het mysterie van haar aparte kracht, of het nu gaat om de naïeve kunst of deze beïnvloed door de mystiek van de voodoo, heeft vele intellectuelen zoals Breton, Sartre, Malraux en Césaire sterk beroerd. Zij hebben aan de Haïtiaanse kunst de erkenning gegeven die ze vandaag geniet op de internationale fora.

De tentoonstelling stelt een collectie voor van naïeve kunstwerken, van voodoo-kunstwerken en ook van hedendaagse schilderijen. Voor het hedendaagse luik stelt Galerie Agwé (www.Agwe-galerie.com) werken voor van twee veelbeloven¬de jonge Haïtiaanse artiesten: Sébastien Jean (woont in Haïti), Manuel Mathieu (woont in Canada).

Wil je de Haïtiaanse schilders, hun kunstwerken, de diepere achtergrond van hun werk leren kennen dan moet je zeker aanwezig zijn op de opening.

Een samenwerking tussen cc de borre, GRIS Bierbeek, Noord-Zuiddienst Bierbeek, Agwé Galerie en het Vlaams-Haïti-Overleg ( www.vlaams-haiti-overleg.be)

OPENING: ZATERDAG 9 FEBRUARI 3013

18 u ‘Introductie op de Haïtiaanse schilderkunst’ door de verantwoordelijken van de Agwe-galerie (Nederlandse vertaling wordt voorzien) en ‘Haïti nu’ door VHO (Vlaams Haïti overleg) gevolgd door de opening van de tentoonstelling.

20 u Aanschuiven aan de dis voor een typisch Haïtiaans gerecht Pilon Poulet (kippenbout met riz djondjon, bananes pesées, riz légumes, pikliz, salade) + dessert .

Prijs: € 15 volwassenen / € 8 voor kinderen
__Inschrijven bij Lut Thijsen: tel 0478 562954 of e-mail: Lut_Thijsen@hotmail.com en betalen voor 31/01/2013 via overschrijving op rekening VHO: BE 34523080453390__

FILMAVOND: VRIJDAG 22 FEBRUARI 2013

20 u ‘GOUDOUGOUDOU (met nabespreking)

Belgische productie 2011 – regie: Babrizio Scapin en Peter Van Eecke.

Tien Haïtianen getuigen op intieme en indringende wijze over het leven in een land in tijden van dood en chaos. Ze hebben de draad van hun leven weer opgenomen in een dantesk decor. Of: hoe mensen na het ondenkbare rouwen, vechten voor het hervinden van de dagdagelijkse normaliteit, veel dromen en ook, een beetje hopen.

Prijs: € 5 (film + drankje) / duur 55 min
Een samenwerking tussen cc de borre, GRIS Bierbeek, Noord-Zuiddienst Bierbeek, Agwé Galerie en met de medewerking van het Vlaams-Haïti-Overleg (www.vlaams-haiti-overleg.be)

Praktische informatie

december 2012

Editoriaal december 2012

Na de aardbeving in Haïti waren ongeveer 6.000 Haïtianen naar Brazilië geëmigreerd. De Haïtianen verkozen Brazilië omwille van haar relatief open grenzen in vergelijking met de VS, en de prijs van de reis naar Brazilië was maar ongeveer even duur als naar de VS. Brazilië verwelkomde aanvankelijk de illegale Haïtiaanse diaspora na de aardbeving omwille van humanitaire redenen. Snel werd echter duidelijk dat mensensmokkelaars betrokken waren bij de immigratie. Daarom is op dit moment de houding van de Braziliaanse overheid gekanteld naar een meer restrictief beleid om de mensensmokkel tegen te gaan.

Twee maanden na de doortocht van de tropische storm Isaac werd Haïti zwaar getroffen door de orkaan Sandy, die een groot deel van de oogst vernielde. Mede daardoor worden de kosten voor het levensonderhoud voor veel mensen onbetaalbaar. De ontevredenheid groeit. Her en der waren er manifestaties tegen het regeringsbeleid. President Martelly gaat ondertussen verder met zijn politiek van ‘voldongen feiten’.

Ter gelegenheid van het bezoek aan Brussel van President Martelly in de week van 19 november 2012, schreef de Coördinatie Europa Haïti overigens een brief aan de presidenten Martelly en Van Rompuy om hun bezorgdheid uit te drukken ten aanzien van de evoluties in Haïti inzake huisvesting na de aardbeving, de mensenrechtensituatie en de voedselzekerheid.

Vier Vlamingen waren op 2 en 3 november 2012 aanwezig op het boeiende Congres van 20-jaar Collectif Haïti de France. Je vindt in deze nieuwsbrief een verslag.

Tevens brengen we een interview met Daniele Magloire, hoofd van Enfofanm, een organisatie die opkomt voor de rechten van de vrouw, en ook nog een korte historische tekst over Haïti’s ‘teruggevonden’ onafhankelijkheidsverklaring.

Actueel november 2012

Twee maanden na de doortocht van de tropische storm Isaac werd Haïti zwaar getroffen door de orkaan Sandy, die een groot deel van de oogst vernielde. Mede daardoor worden de kosten voor het levensonderhoud voor veel mensen onbetaalbaar. De ontevredenheid groeit. Her en der waren er manifestaties tegen het regeringsbeleid. President Martelly gaat ondertussen verder met zijn politiek van ‘voldongen feiten’.
Haïti was nog niet hersteld van de vernielingen die werden aangericht door de tropische storm Isaac of er vond alweer een ravage plaats. Eind oktober kostte de orkaan Sandy het leven aan minstens 54 mensen. Er werden 20 mensen vermist. Meer dan 18 000 families verloren alles. Lees meer…

Belgische Steun aan Haïti na de Aardbeving. Hoe belangrijk is België als donor voor Haïti?

Als vooruitblik op het herstel in Haïti 3 jaar na de aardbeving van januari 2010 geven we graag een zicht op de hulp die vanuit België naar Haïti is gegaan. Dit overzicht is niet helemaal volledig omdat de informatie ontbreekt van zowel de diverse vierde-pijler-organisaties die eigen initiatieven steunen in Haïti, als van de privé-bijdragen die voor één of ander project gestort werden en waarvan noch de koepel van de NGOs (11.11.11) noch de Belgische overheid weet heeft. Lees meer…

Haïtiaans President Martelly bezoekt diplomatiek Europa in Brussel en Coördinatie- Europa -Haïti schrijft President Martelly over zorgwekkende ontwikkelingen in Haïti.

Ter gelegenheid van het bezoek aan Brussel van President Martelly in de week van 19 november 2012, schreef de Coördinatie Europa Haïti een brief aan de presidenten Martelly en Van Rompuy om hun bezorgdheid uit te drukken ten aanzien van de evoluties in Haïti betreffende de huisvesting na de aardbeving, de mensenrechtensituatie en de voedselzekerheid. Hieronder geven we de brief in Nederlandse vertaling. Lees meer…

Haïtianen in Brazilië in moeilijke papieren

Na de aardbeving in Haïti zijn ongeveer 6.000 Haïtianen naar Brazilië geëmigreerd. De Haïtianen verkiezen Brazilië omwille van haar relatief open grenzen in vergelijking met de VS, en de prijs van de reis naar Brazilië is maar ongeveer even duur als naar de VS. Brazilië verwelkomde de illegale Haïtiaanse diaspora na de aardbeving.omwille van humanitaire redenen De minister van Justitie, Cardozo, vertelde dat elke vluchteling recht heeft op politiek asiel. Er is sprake van een echte emigratiegolf naar Brazilië, in de Braziliaanse kranten spreken ze over de grootste toevloed van immigranten sinds die van de Japanners en van de Italianen. Er heeft zich reeds een echte gemeenschap gevormd. Snel werd echter duidelijk dat mensensmokkelaars betrokken waren bij de immigratie die het lot van vele Haïtianen bezegelde. Daarom is op dit moment de houding van de Braziliaanse overheid gekanteld naar een meer restrictief beleid om de mensensmokkel tegen te gaan. Lees meer…

Haïti’s onafhankelijkheidsverklaring ontdekt

Julia Gaffield, een Canadese die aan een doctoraat werkte over Haïti’s onafhankelijkheidsstrijd, ontdekte in de Nationale Archieven te Kew (Londen) de in januari 1804 gedrukte onafhankelijkheidsverklaring van Haïti.
In februari 2010 trof zij het document aan in de papieren van Sir George Nugent, van 1801 tot 1806 gouverneur van Jamaica. Het was zeker niet toevalligerwijs in diens nalatenschap terechtgekomen. In 1793 was er immers een oorlog uitgebroken tussen Groot-Brittannië en Frankrijk. De Britten besloten daarop om een expeditieleger naar Saint-Domingue te sturen. Ze wilden het Franse eiland in handen krijgen om op die manier hun eigen kolonies in de regio te vrijwaren voor de invloed van de opstandige Haïtiaanse slaven. Lees meer…

Naar een meer verantwoord vaderschap?

Het Collectif Haïti de France had in maart 2012 een interessant vraaggesprek met Daniele Magloire, hoofd van Enfofanm, een organisatie die opkomt voor de rechten van de vrouw. – De Haïtiaanse maatschappij is ontstaan enerzijds vanuit de logica van het koloniaal systeem, en anderzijds vanuit het patriarchaal systeem dat toen in de Europese maatschappij, en zeer dikwijls ook in de Afrikaanse, in zwang was. De vrouwen bekleedden toen, net zoals in Frankrijk overigens, een minderwaardige positie op het vlak van erfenisrechten en juridische bekwaamheid in het algemeen. Zoals in Afrika meestal het geval was draaiden ze ook op voor de voedselvoorziening en waren ze verstoken van voorvaderlijke erfenis. Het koloniale systeem woog sowieso zwaarder voor de vrouwen omdat ze daarbij nog eens de mannelijke dominantie moesten ondergaan van blanken zowel als van zwarten. Lees meer…

Boeiend Congres van het 20-jarige Collectif Haïti de France op 2-3 november 2012 in Parijs.

Met vier Vlamingen reden we op 2 november 2012 met de Thalys naar Parijs : Greet Schaumans (11.11.11., Broederlijk Delen en Vlaams Haïti Overleg) , Bernadette Simkens (Vlaams Haïti Overleg en Broederlijk delen ), Lut Thyssen (Vl . Haïti Overleg) en Walter De Jongh (vrijwilliger Broederlijk Delen). De sfeer op dit 20-jarig congres was hartelijk en feestelijk. De contacten tussen Haïtianen en Europeanen verliepen gemoedelijk en vriendschappelijk. De meeste presentaties stonden op een hoog niveau.

De feestelijke sfeer van dit 20-jarig bestaan van het Collectif Haïti de France (CHF) kende al een hoogtepunt tijdens de muzikale avond op het einde van de eerste dag. Een Haïtiaans ensemble van zwarte muzikanten met trompetten en trommels bracht ons in een echte Haïtiaanse sfeer. Lees meer…

Uitnodiging - Ayiti Cheri – Liefde in muziek, woord en beeld - 14 oktober

De parochie St. Amands Strombeek nodigt u uit voor het concert Ayiti Cheri – Liefde in muziek, woord en beeld , door het koor Ars Musica uit Vosselaar.

Het concert vindt plaats op zondag 14 oktober om 15.30 u. in de St. Amandskerk van Strombeek.

De affiche vindt u hier: Ayiti Cheri – Liefde in muziek, woord en beeld

Toegang: 8 €.

Contact. Ann Hoet, 014/612275 en Guy Clymans, 0478/464513.

Augustus 2012

Editoriaal augustus 2012

President Martelly ligt onder vuur omdat hij de grondwet van 1987 wijzigde en ook omdat hij een permanente kiesraad installeerde zonder goedkeuring van het parlement.
Daarnaast zijn er betogingen tegen de multinationals en is er protest tegen de vrijhandelszones, waar weer geprofiteerd wordt van goedkope arbeidskrachten. Na de aardbeving van 12 januari 2010 heeft zich blijkbaar ook een nieuwe grote emigratiebeweging voorgedaan, waarbij hopeloze Haïtianen steeds weer nieuwe horizonten opzoeken, in vele gevallen uitgebuit door gewetenloze mensensmokkelaars

Ondertussen in België op vrijdag 22 juni en naar aanleiding van het bezoek van Mgr. Decoste, bisschop van Jérémie en hoofd van Caritas Jérémie, wijdde Caritas Internationaal een ‘Midi de Caritas’ aan ‘Haïti en de wederopbouw’. Mgr Decoste lichtte de wederopbouw toe vanuit een regionaal perspectief in het departement Grand d’Anse en Rhoddy Petit, coördinator van het Vlaams Haïti Overleg, had het over het Haïtiaanse middenveld en haar rol bij de heropbouw en in de toekomst.

Naar aanleiding van de tweehonderdste verjaardag van Haïti’s onafhankelijkheid is het Collectif Haïti de France in 2004 een pleidooi begonnen voor (meer) aandacht in de handboeken van de Franse scholen voor de geschiedenis van Saint-Domingue en de geboorte van de Republiek Haïti. Dit schijnt al vruchten af te werpen..

Tot slot vermelden we nog even dat “Ayiti Cheri – Liefde in muziek, woord en beeld” een concert door het koor Ars Musica uit Vosselaar, ten voordele van het project Mamosa (studentenhuis, sportinfrastructuur, peterschappen) in Haïti, plaatsvindt op zondag 14 oktober om 15.30 u. in de St. Amandskerk van Strombeek. Toegang: 8 €.
Contact. Ann Hoet, 014/612275 en Guy Clymans, 0478/464513.

Actueel augustus 2012

President Martelly ligt onder vuur omdat hij de grondwet van 1987 wijzigde en ook omdat hij een permanente kiesraad installeerde zonder goedkeuring van het parlement.Daarnaast zijn er betogingen tegen de multinationals en is er protest tegen de vrijhandelszones, waar geprofiteerd wordt van goedkope arbeidskrachten. Lees meer…

Een rijk en divers maar miskend en gefrustreerd middenveld in Haïti

Op vrijdag 22 juni en naar aanleiding van het bezoek aan België van Mgr. Decoste, bisschop van Jérémie en hoofd van Caritas Jérémie wijdde Caritas Internationaal een ‘Midi de Caritas’ aan ‘Haïti en de wederopbouw’. Mgr Decoste lichtte de wederopbouw toe vanuit een regionaal perspectief in het departement Grand d’Anse. Jan Heuts coördinator van de noodhulp van Caritas Internationaal bracht een beeld van de humanitaire situatie en de lopende projecten met de partners van Caritas Internationaal. Rhoddy Petit, coördinator van het Vlaams Haïti Overleg, had het over het Haïtiaanse middenveld en haar rol bij de heropbouw en in de toekomst. In dit stuk komt deze laatste interventie aan bod. Lees meer…

Eindelijk wat Franse belangstelling voor de geschiedenis van Haïti

Naar aanleiding van de tweehonderdste verjaardag van Haïti’s onafhankelijkheid is het Collectif Haïti de France in 2004 een pleidooi begonnen voor (meer) aandacht in de handboeken van de Franse scholen voor de geschiedenis van Saint-Domingue en de geboorte van de Republiek Haïti. Lees meer…

De Migratie na de aardbeving

Na de eerste grote migratiegolf tijdens de Amerikaanse bezetting (1915-1935), gericht op de Dominicaanse Republiek en Cuba, en de tweede tijdens de dictatuur van de Duvaliers (1965-1986), ook gericht op de VS, Canada, Latijns-Amerika, de Caraïben, Europa en zelfs Afrika, heeft zich na de aardbeving van 12 januari 2010 een nieuwe grote migratiebeweging voorgedaan, waarbij hopeloze Haïtianen steeds weer nieuwe horizonten opzoeken, in vele gevallen uitgebuit door gewetenloze mensensmokkelaars. Lees meer…

_________________________________________________________________________
Je ontvangt deze nieuwsbrief omdat je je ingeschreven hebt bij het VHO. Wens je deze emails niet meer te ontvangen, stuur een emailtje naar tom@dhaeyer.be of robrechtj@gmail.com

Nieuwsbrief juni 2012

Editoriaal juni 2012

President Martelly werd opgenomen in een Amerikaans ziekenhuis omdat hij leed aan een longembolie. Laurent Lamothe werd aangesteld als nieuwe eerste minister. Tijdens een gezamenlijke actie van de Haïtiaanse politie en de Minustah werden de zogenaamde oud-militairen uit de kazernes verdreven die ze al maandenlang inpalmden. De cholera-epidemie verspreidt zich helaas weer omdat het nu regenseizoen is.

In België had Het Vlaams Haïti Overleg de dames Madeleine Casimir van PADED en Emmeline Toussaint van BND op bezoek. Die vrijdagavond 11 mei werd een open avond in de traditie van ‘geef de Haïtianen zelf het woord om ons te informeren’. De bezoeksters waren overtuigend in hun weerbaarheid en engagement. Ondanks de weinig bemoedigende situatie, herhaalden ze verschillende keren ‘een ander Haïti is nog steeds mogelijk.’

Chirojeugd Vlaanderen kiest ervoor om de komende jaren de banden met Kiwo Ayiti te versterken. Ze doen dit door een partnerschap aan te gaan. Naast ontmoetingen is er ook plaats voor intensere samenwerking.

Dominicaanse en Haïtiaanse investeerders klagen over de moeilijkheden die ze ondervinden om hun plannen ten uitvoer te brengen, maar het zijn de kleine handelaars uit de grensstreek die het pas echt lastig hebben.

Actueel juni 2012

President Martelly werd opgenomen in een Amerikaans ziekenhuis omdat hij leed aan een longembolie. Laurent Lamothe werd aangesteld als nieuwe eerste minister. Tijdens een gezamenlijke actie van de Haïtiaanse politie en de Minustah werden de zogenaamde oud-militairen uit de kazernes verdreven die ze al maandenlang inpalmden. De cholera-epidemie verspreidt zich weer omdat het nu regenseizoen is. Lees meer…

Chirojeugd Vlaanderen vormt een partnerschap met Kiwo Ayiti

Chirojeugd Vlaanderen kiest ervoor de komende jaren de banden met Kiwo Ayiti te versterken. Ze doen dit door een partnerschap aan te gaan. Naast ontmoetingen is er ook plaats voor intensere samenwerking. Lees meer…

Investeren in de Dominicaanse Republiek en Haïti

“De Rijken wenen ook. ” Dit was de titel van een heel populaire tv-soap in de jaren 80 in Latijns Amerika. “Los Ricos también lloran”. Ik moest eraan denken toen ik artikels las in de Dominicaanse kranten over hoe moeilijk de plaatselijke investeerders het hadden om in Haïti een deel van de koek te krijgen. De Dominicanen klaagden over de talrijke hindernissen die ze in Haïti ontmoetten en de Haïtiaanse zakenmensen klaagden over hoe onmogelijk het was om te investeren in de Dominicaanse Republiek. Lees meer…

Een ander Haïti is nog steeds mogelijk!

Het Vlaams Haïti Overleg had de dames Madeleine Casimir van PADED en Emmeline Toussaint van BND op bezoek. Die vrijdagavond 11 mei werd een open avond in de traditie van ‘geef de Haïtianen zelf het woord om ons te informeren’. De opkomst in zaal 1 van Broederlijk Delen Brussel was misschien niet groot, de bezoeksters waren echter des te overtuigender over hun weerbaarheid en engagement. Hieronder proberen we hun bevindingen en verklaringen weer te geven. Lees meer…

_________________________________________________________________________
Je ontvangt deze nieuwsbrief omdat je je ingeschreven hebt bij het VHO. Wens je deze emails niet meer te ontvangen, stuur een emailtje naar tom@dhaeyer.be of robrechtj@gmail.com